تاریخ نوامبر 7, 2023
توانبخشی دست یا هندتراپی یکی از متدهای تخصصی کاردرمانی است که با هدف درمان و توانبخشی بیماریهای اندام فوقانی و بخصوص دستها ارائه میشود و باعث بهبود عملکرد دستها پس از بیماری، آسیب دیدگی یا جراحی میگردد.
در این راستا، متخصص هندتراپی یا کاردرمانگر با انجام یک ارزیابی دقیق از شرایط بیمار و مشکلات وی شروع به کار میکند و سپس بهترین راهکارهای توانبخشی را برای تقویت و بازیابی مهارتها در اندام فوقانی اعمال میکند. این تخصصیها با استفاده از تکنیکها و تمرینات مناسب، به بیماران کمک میکنند تا عملکرد و قدرت اندام فوقانی خود را بهبود بخشند و مهارتهای روزمرهی ضروری را بهبود دهند. با توجه به این ارزیابی دقیق، برنامههای توانبخشی شخصیسازی شده و به ویژگیها و نیازهای هر بیمار بستگی دارند.
متخصص هندتراپی یا کاردرمانگر، یک حرفهای در زمینه توانبخشی بدنی و حرکتی است که به کمک تمرینات و تکنیکهای خاص، به افراد کمک میکند تا مهارتها و عملکرد بدنی خود را بهبود بخشند و بازیابی کنند. اصلیترین هدف این تخصص، بهبود کیفیت زندگی افراد است، به خصوص در مواردی مانند آسیبهای عصبی، صدمات اندام فوقانی، اختلالات عضلانی و اسکلتی، بیماریهای مزمن و موارد دیگری که میتوانند تحت تأثیر قرار گیرند.
کاردرمانگر با شروع ارزیابی دقیق و شناخت دقیق از شرایط بیمار، شدت مشکلات و نیازهای آن فرد، برنامههای توانبخشی فردی را طراحی و اجرا میکند. این برنامهها شامل تمرینات خاص، تکنیکهای درمانی، استفاده از وسایل کمکی و مداخلات دیگر میشوند. هدف اصلی این برنامهها، تقویت عضلات، افزایش محدودیتهای حرکتی، بهبود تعادل و هماهنگی، افزایش قدرت و انعطافپذیری، بهبود کنترل درد و بهبود عملکرد روزمره است.
او میتواند در تیمهای درمانی متعددی شرکت کند و با دیگر متخصصان مثل پزشکان فیزیکی و ارتوپدیستها همکاری داشته باشد. این همکاری تیمی باعث میشود تا برنامههای توانبخشی بهتر و جامعتری برای بیماران ارائه شود و نتایج بهتری به دست آید. همچنین، متخصص هندتراپی میتواند به شکل فردی در مراکز توانبخشی، بیمارستانها، مطبها و حتی در محیط خانگی فعالیت کند.
در کل، این متخصص یا کاردرمانگر با ارائه راهکارهای توانبخشی مناسب به فرد، در جهت تقویت و بازیابی مهارتها و عملکرد بدنی او تلاش میکند و نقش بسیار مهمی در بهبود کیفیت زندگی و استقلالیت افراد با محدودیتهای حرکتی دارد.
موارد کاربرد توانبخشی دست:
- پس از جراحیهای ناحیه بازو، ساعد، دست و انگشتان
- آسیب اعصاب محیطی (مدین، اولنار و ..) به دنبال حوادث ناگهانی
- آسیب تاندونها خصوصاً در ناحیه مچ و انگشتان، از جمله پارگی و کشیدگی
- شکستگیهای ناحیه ساعد، مچ و انگشتان
- سندرمهای فشاری اعصاب محیطی مانند CTS و…
- صدمات مفاصل و انگشتان مانند دررفتگیها، Mallet finger ،Trigger finger
- قطع عضو در ناحیه انگشتان
جنبههای کلینیکی درمان و اهداف کاردرمانی دست:
- مراقبت از زخم و اسکار
- جلوگیری از ایجاد چسبندگی
- درمان درد
- کنترل ادم یا ورم
- تقویت عضلات و افزایش دامنه حرکتی توسط تمرین درمانی
- حساسیت زدایی و بازآموزی حسی
- اسپلینت گذاری


