علت عدم تعادل و بالانس ناشی از مصرف دارو و بیماری‌های خاص

از بین رفتن تعادل اغلب به دلیل مشکلاتی است که در سیگنال‌هایی که گوش به مغز می‌فرستد رخ می‌دهد. این سیگنال‌ها معمولاً احساس تعادل و آگاهی مکانی ما را کنترل می‌کنند. با این وجود، اگر بیماری فرد را تحت تأثیر قرار دهد که بر مغز یا گوش داخلی اثر بگذارد، ممکن است وی را دچار از بین رفتن تعادل، احساس چرخش، بی حسی یا سرگیجه کند.

از دست دادن تعادل می‌تواند به دلایل مختلفی از جمله عفونت گوش، آسیب دیدگی سر، مصرف برخی داروها و اختلالات عصبی رخ دهد.

علل عدم تعادل


علل احتمالی از دست دادن تعادل عبارتند از:

آماس گوش درونی

لابیرنتیت (Labyrinthitis) یک عفونت در گوش داخلی یا لابیرنت است. گوش درونی، یا لابیرنت، ساختار گوش داخلی است که به افراد کمک می‌کند تا متعادل بمانند. اگر این بخش آلوده یا ملتهب شود، می‌تواند باعث از بین رفتن تعادل شود و بر شنوایی تأثیر بگذارد. همچنین ممکن است فرد را دچار احساس سرگیجه و تهوع کند. افراد ممکن است بعد از ابتلا به عفونت تنفسی فوقانی مانند آنفولانزا دچار لابیرنتیت شوند.

بیماری مینیر

بیماری مینیر

بیماری مینیر (Menière) در گوش داخلی تأثیر می‌گذارد. در این حالت مایعی در گوش داخلی ایجاد می‌شود و رسیدن سیگنال‌ها به مغز را دشوار می‌کند. این اختلال بر توانایی فرد در حفظ تعادل و شنیدن تأثیر می‌گذارد. اگر افراد به بیماری مینیر مبتلا باشند، ممکن است دچار احساس سرگیجه و شنیدن صدای زنگ در گوش شوند.

علت بیماری مینیر هنوز ناشناخته است، اما متخصصان فکر می‌کنند که این بیماری ممکن است با این موارد ارتباط داشته باشد:

  • ژنتیک
  • عفونت های ویروسی
  • مشکلات خود ایمنی
  • انقباض رگ‌های خونی

سرگیجه

سرگیجه یکی از علامت‌های برخی از بیماری‌های مختلف است و اغلب با از دست دادن تعادل همراه است. دو نوع اصلی سرگیجه وجود دارد:

  • سرگیجه محیطی: این اغلب ناشی از بیماری در گوش داخلی مانند عفونت گوش داخلی یا بیماری منییر است.
  • سرگیجه مرکزی: سرگیجه مرکزی کمتر متداول است و می‌تواند در نتیجه یک اختلال عصبی مانند سکته مغزی یا مولتیپل اسکلروزیس باشد.

سرگیجه موضعی خوش خیم پاروکسیسمال

افرادی که دارای سرگیجه پاروکسیسمال (BPPV) یا سرگیجه موقعیتی هستند، هنگامی که سر خود را به روشی معین می‌چرخانند، احساس سرگیجه می‌کنند. BPPV هنگامی اتفاق می‌افتد که کریستال‌های کربنات کلسیم در گوش شل می‌شوند و به داخل کانال‌های نیم دایره گوش داخلی حرکت می‌کنند.

کانال‌های نیم دایره‌ای از این مایعات برای حس حرکت سر استفاده می‌کنند. بلورهای رها شده در مایع درونی گوش قرار می‌گیرند و گوش داخلی شروع به ارسال سیگنال‌های نادرست به مغز درباره موقعیت سر می‌کند، که این امر باعث سرگیجه می‌شود. BPPV می‌تواند در افراد مسن و افرادی که دچار آسیب دیدگی سر هستند، تأثیر بگذارد.

احساس سبکی سر

احساس سبکی سر

به احساس سبکی سر پرایسکوپ(presyncope) نیز گفته می‌شود. ممکن است افراد احساس کنند که در حال ضعف هستند اما آگاهی خود را از دست نمی‌دهند. پرایسکوپ به دلایل مختلفی از جمله تجربه یک واقعه استرس زا گرفته تا افت فشار خون می‌تواند رخ دهد.

اگر افراد به طور منظم و بدون علت مشخص، دارای سرگیجه هستند، ممکن است بخواهند در مورد تشخیص مسئله زمینه‌ای با پزشک صحبت کنند.

دارو

برخی از داروها ممکن است با تأثیر بر گوش داخلی یا بینایی، باعث از بین رفتن تعادل به عنوان یک عارضه جانبی شوند و باعث شوند افراد احساس سبكی سر یا خواب آلودگی كنند.

داروهایی که ممکن است باعث ایجاد عدم تعادل شوند عبارتند از:

  • داروهای ضد افسردگی
  • داروهای ضد اضطراب
  • داروی فشار خون و بیماری‌های قلبی
  • داروهای دیابتی
  • آرام بخش

نورونیت وستیبولار

نورونیت وستیبولار یک عفونت گوش داخلی است که می‌تواند باعث سرگیجه و از بین رفتن تعادل شود. ممکن است هنگامی اتفاق بیفتد که عصب گوش داخلی به دلیل ویروس‌هایی مانند آنفولانزا آلوده یا ملتهب شود.

فیستولای پری لنف

فیستولای پری لنف

فیستولای پری لنف شرایطی است که در آن سوراخ کوچکی بین گوش داخلی و گوش میانی ایجاد شده که امکان عبور مایعات به گوش میانی را فراهم می‌کند. فیستولا به دلیل آسیب دیدگی سر، عفونت مزمن گوش یا تغییرات شدید فشار هوا ممکن است ایجاد شود.

ممکن است افراد در هنگام حرکت کردن احساس ناپایداری، سرگیجه یا حالت تهوع کنند.

سندرم مال دبربمان

اگر فردی به مدت طولانی در یک قایق بوده یا در روی یک تردمیل در حال دویدن باشد، ممکن است دچار سندرم مال دبربمان (MdDS) شود.

در MdDS، افراد احساس حرکت و نوسان را حتی در مواقعی که روی یک سطح متحرک نباشند، تجربه می‌کنند. آنها همچنین ممکن است احساس خواب آلودگی کنند و تمرکز کردن برای آنها دشوار می‌شود. MdDS معمولاً اندکی پس از بازگشت فرد به روی زمین هنوز ادامه دارد، اما بعضی اوقات علائم آن ممکن است طولانی‌تر شود.

نوروم آکوستیک

نوروم آکوستیک یا شوانومای دهلیزی یک تومور غیر سرطانی است که به اعصاب گوش داخلی فشار می‌آورد و بر تعادل و شنوایی تأثیر می‌گذارد. نوروم آکوستیک باعث می‌شود افراد احساس ناپایداری یا سرگیجه کنند و منجر به کم شنوایی یا زنگ زدن گوش می‌شود.

سکته مغزی

اگر فرد در کنار علائم زیر از دست دادن تعادل و هماهنگی را تجربه کند، ممکن است نشانه سکته مغزی باشد.

هر کس فکر می‌کند که خود یا کسی که در نزدیکی وی است دچار سکته مغزی شده است باید با اورژانس تماس گرفته و به دنبال فوریت‌های پزشکی باشد. علائم آن شامل:

  • بی حسی در یک طرف بدن
  • بروز ناگهانی مشکلات بینایی
  • سردرد شدید
  • ضعف در صورت، بازوها یا پاها
  • حالت تهوع یا استفراغ
  • گیجی
  • در صحبت کردن یا درک دیگران مشکل دارید

علائم


افرادی که از دست دادن تعادل را تجربه می‌کنند ممکن است احساس کنند که هنگام ایستادن در حال حرکت هستند. آنها ممکن است در هنگام ایستادن روی پاهای خود ناپایدار باشند یا احساس کنند که فضای اطراف آنها در حال چرخش است. آنها ممکن است دچار احساس سرگیجه شوند. این می‌تواند باعث شود افراد احساس خود را نسبت به مکان خود از دست بدهند.

از بین رفتن تعادل ممکن است با هر یک از علائم زیر احساس شود یا رخ دهد:

  • احساس اینکه اتاق در حال چرخش است
  • سرگیجه
  • سبکی
  • احساس ضعف
  • احساس "شناور" بودن
  • راه رفتن یا مشکل در راه رفتن
  • حالت تهوع
  • استفراغ و اسهال
  • تاری دید
  • تغییر ضربان قلب
  • تغییر فشار خون
  • اضطراب یا هراس

اگر فرد هر یک از علائم فوق را همراه با از بین رفتن تعادل تجربه کند، باید به پزشک مراجعه کند.

تشخیص


پزشک ممکن است فرد را به متخصص شنوایی یا گوش و حلق و بینی، که به ترتیب در شنوایی و شرایطی که به ترتیب بر گوش، بینی و گلو تأثیر دارد، ارجاع دهد.

ممکن است افراد در طول تشخیص نیاز به انجام انواع مختلفی از تست‌ها داشته باشند، از جمله:

  • آزمایش خون
  • تست‌های شنوایی
  • تست‌هایی که حرکت عضلات چشم را اندازه گیری می‌کند
  • تست‌هایی که فعالیت مغز را اندازه گیری می‌کند
  • ایستادن و ارزیابی تعادل هنگام ایستادن بر روی یک سطح متحرک
  • نشستن در صندلی چرخان و اندازه گیری حرکات چشم
  • دمیدن هوای گرم و سرد در کانال گوش برای نظارت بر پاسخ
  • اتصال الکترود به گردن برای مشاهده نحوه واکنش عضلات

درمان عدم تعادل


درمان عدم تعادل

اگر نوع خاصی از داروها باعث از بین رفتن عدم تعادل شود، پزشک ممکن است بتواند دوز را کاهش داده یا گزینه‌های جایگزین را تجویز کند.

مردم می‌توانند از مانور Epely برای درمان BPPV استفاده کنند. مانور Epely مجموعه‌ای از حرکات است که با هدف خارج کردن کریستال‌ها از کانال نیم دایره‌ای و بازگشت آنها به موقعیت صحیح خود انجام می‌شود. پزشک به فرد می‌آموزد که چگونه این حرکات را انجام دهد.

اگر فرد مبتلا به عفونت گوش باشد که باعث از بین رفتن تعادل می‌شود، پزشک ممکن است آنتی بیوتیک‌ها یا داروهای ضد ویروسی تجویز کند.

برای درمان بیماری Ménière، پزشک ممکن است برای درمان حالت تهوع و سرگیجه دارو تجویز کند. تزریق یا استفاده از پالس فشار گوش نیز ممکن است به رفع این مشکل کمک کند.

مبتلایان به بیماری منییر همچنین می‌توانند برای کاهش علائم خود مانند متوقف کردن سیگار کشیدن و محدود کردن مصرف نمک، الکل و کافئین، تغییراتی را در شیوه زندگی خود ایجاد کنند. اگر این روش‌های درمانی موثر نباشند، جراحی ممکن است یک گزینه قابل انجام باشد.

طبق اعلام موسسه ملی اختلالات عصبی و سكته مغزی، اگر افراد به علت یک حادثه تحریک آمیز مانند دید خون، احساس عدم تعادل كنند، ممكن است از طریق انجام این موارد از آن جلوگیری كنند:

  • انگشتان خود را در مشت‌های خود ببندید
  • بازوهای خود را تکان دهید
  • ضربدری کردن پاهای خود یا محکم به هم فشار دادن ران
  • نشستن در حالتی که سر پایین تر از سطح قلب باشد
  • دراز کشیدن برای جلوگیری از آسیب دیدگی

جمع بندی


گوش داخلی وظیفه حفظ احساس تعادل انسان را بر عهده دارد، اما یک سیستم پیچیده است. بسیاری از مشکلات و بیماری‌های مختلف می‌تواند بر تعادل فرد تأثیر بگذارد، بنابراین بهتر است برای تشخیص علت اصلی به پزشک مراجعه کنید.

درمان از دست دادن تعادل ممکن است مستلزم مصرف دارو، ایجاد تغییر در شیوه زندگی یا حتی در برخی موارد جراحی باشد.

برخی از افراد نیاز به مدیریت وضعیت تعادل در طولانی مدت دارند و ممکن است نیاز به همکاری با متخصص توانبخشی گوش داشته باشند. با کمک هم، آنها قادر به ایجاد یک برنامه درمانی خواهند بود.